Αυλόγυρος

(ΧΡΟΝΟΣ 11ος, ΤΕΥΧΟΣ 47, Νοέμβριος - Δεκέμβριος 2006 - Ιανουάριος 2007)

 Ε θα γίνεις ποτέ σου ...άνθρωπος!

του Πέτρου Ι. Μοσχούρη

μουλάρι, οδηγούσε μια αγέλη ζωντανά, βόδια, κατσίκια, πρόβατα, σκυλιά κι έψελνε το "Κύριε εκέκραξα", καθ' ότι ψάλτης. Σαν είδε, λοιπόν, τη σκηνή με το αγωγιάτη να "απογειώνει" με τους ώμους του το γάιδαρο με το φορτίο του σταμάτησε την ψαλτική και ξέσπασε σ' ένα χαρακτηριστικό κακαριστό γέλιο.

-Ε, γείτονα, ίντα κάμνεις, το σηκώνεις το γάδαρο, ρώτησε το "Μιχάλα" σκασμένος στα γέλια.

-Το γαδούρι γείτονα, ειν' μισοψημένο και ε μπορεί ν' ανήβει τα σκαλώματα! Τού βουθώ, λοιπόν, για να μην κου-λουκουρδιαστεί!

-Πώς εν τού 'βαλες πιο λίγο βάρος, να το δέχεται, τον ξαναρώτησε ο Αντώνης.

-Να το κουράζω, μωρέ γείτονα το ζω! Να κάμνει δυο φορές το δρόμο; Του βάζω όλο το φορτίο και στα δύσκολα του βουθώ.

Τέτοιας λογής ήταν η σχέση τού Μιχάλα με το γαϊδούρι του. Σχέση ..."στοργής". Στις σπάνιες φορές που το καβαλίκευε τα τεράστια πόδια του σέρνονταν στο χώμα. Η αντίληψη του για το πώς δεν θα κούραζε το ζωντανό του ήταν ...καινοτόμος! Για παράδειγμα αν κάθονταν ο ίδιος πάνω στο γαϊδούρι δεν φόρτωνε τ' αλέτρι στο σαμάρι, το κράταγε στον ώμο του. Στις απορίες τών χωριανών γιατί δεν φορτώνει τ' αλέτρι, απαντούσε με αφοπλιστική αφέλεια.

-Εν είναι κρίμα, μωρέ, το ζωντανό να σηκώνει εμένα να σηκώνει και τ' άλετρο!!! Γι' αυτό το βαστώ στον ώμο μου, για να μην κουράζεται!

Ο Αράπης στη ...γονιδιακή του εγγραφή φαίνεται πως δεν είχε μόνο το χαρακτηριστικό τού μικρόσωμου ζωντανού. Ήταν και ...κακός χαρακτήρας!

-Αναμυκιώρικο ζω, γείτονα, αψύ, αράθυμο, έλεγε συχνά στον Αντώνη όταν το ζωντανό δεν υπάκουε στις παραινέσεις και στα προστάγματα του.

Κάποια φορά, στον ποταμό, ο Αράπης διέφυγε τής προσοχής τού αφεντικού του κι αρπάχτηκε με το μουλάρι τού Μόδεστου τού Κοτσάτου, άγνωστο για πιο λόγο.

Μικρόσωμος ο Αράπης είχε από χέρι χαμένο τον αγώνα με το μεγαλόσωμο και πιο δυνατό μουλάρι. Η ...κακία, όμως, και το νεύρο συχνά υπερτερούν της δύναμης. Έτσι από 'δω το 'χε, από 'κεί  το  'χε  τού  'χωσε  μια  γενναία  δαγκωνιά  στο λαιμό. Τέτοιοι

"καυγάδες" ανάμεσα στα ζωντανά ήταν συνηθισμένοι εκείνη την εποχή. Και σίγουρα πολύ σύντομα θα 'χε ξεχαστεί το γεγονός αν δεν "κακοφόρμιζε" η πληγή τού μουλαριού και το δύστυχο το ζωντανό δεν κινδύνευε να χαθεί.

Χολωμένος ο Μόδεστος από την εξέλιξη της ...γαδα-ρομουλαρομάχης και προ τού κινδύνου να χάσει το ζωντανό του, που να σημειώσουμε πως την εποχή εκείνη ήταν ότι πιο πολύτιμο εργαλείο διέθεταν οι αγρότες μας, απευθύνθηκε παραπονούμενος στον αγροφύλακα τού χωριού, ο οποίος, με τη σειρά του, έκανε μήνυση στον Μιχάλα για τις ...έκνομες πράξεις τού Αράπη.

Στις αρχές της δεκαετίας τού '50, τότε που έγινε το γεγονός που περιγράφουμε, μικροαδικήματα τέτοιας μορφής γινόντουσαν αρκετά στα χωριά της Αμανής. Η εισαγγελία Χίου, αναγνωρίζοντας τη δυσκολία της μετακίνησης των αντιδίκων στη Βολισσό, που ήταν η έδρα τού Ειρηνοδικείου, λόγω της έλλειψης αυτοκινητοδρόμου, είχε θεσπίσει να μεταβαίνει στα κεφαλοχώρια της Αμανής ο Ειρηνοδίκης μια φορά το μήνα ή όποτε υπήρχαν πολλές εκκρεμείς αντιδικίες για να τις εκδικάζει επί τόπου.

Τους καλοκαιρινούς μήνες το άτυπο αυτό ειρηνοδικείο "στήνονταν" γύρω από τον πλάτανο, στον αυλόγυρο τής εκκλησίας. Τους άλλους μήνες μέσα στις αίθουσες τού σχολείου. Η απονομή τής δικαιοσύνης, υπ' αυτές τις συνθήκες, πιο πολύ με θεατρική παράσταση έμοιαζε παρά με δικαστήριο.

0 Ειρηνοδίκης που ορίστηκε να εκδικάσει την υπόθεση τού Μιχάλα ήταν ένας νέος δικαστικός που νόμιζε πώς είχε απέναντι του ...εγκληματίες. Τα συνήθη μικροαδικήματα που συνέβαιναν στα μέρη μας και τα οποία στο μεγαλύτερο ποσοστό τους αφορούσαν ...διάφορες μικροζημιές που προκαλούσαν τα ζωντανά κάποιων χωριανών στα κτήματα κάποιων άλλων, κανονικά δεν θα 'πρεπε ποτέ να φτάνουν στα ...έδρανα τής δικαιοσύνης. Προσωπικές αντιπάθειες, όμως, και πείσματα, που, δυστυχώς, πάντα υπάρχουν στις μικρές κοινωνίες, έφερναν και τέτοιες υποθέσεις ενώπιον τών δικαστών.

0 νέος δικαστής, λοιπόν, εξάντλησε όλη του την αυστηρότητα στην περίπτωση τού αδικήματος τού Αράπη. Επιδίκασε στον Μιχάλα να πληρώσει ένα πεντάδραχμο ως αποζημίωση, ποσόν αρκετά   σεβαστό   για   την   εποχή   εκείνη.  Δεν  ήταν  όμως  το

Πίνακας επιλογής άρθρου

© Φιλοπρόοδος 'Ομιλος Κουρουνίων Χίου,    Κουρούνια, Χίος  -  Kourounia, Chios