Αυλόγυρος

(ΧΡΟΝΟΣ 7ος, ΤΕΥΧΟΣ 28, Φεβρουάριος - Μάρτιος - Απρίλιος 2002)

ΣΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΗΣ ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ'Ως αγαπητά τα σκηνώματά σου Κύριε

του Γιάννη Ν. Ζαννή

Οι ενοριακοί ναοί δεσπόζουν και στους δύο οικισμούς τόσο στα Κουρούνια, ο ναός τού Αγίου Ιωάννου τού Θεολόγου, όσο και στον Εγρηγόρο τής Μεταμορφώσεως τού Σωτήρος, τού Χριστού όπως το λέμε απλά.

Από τα στοιχεία που έχουμε για τα ξωκλήσια, γνωρίζουμε ότι τουλάχιστον στον Εγρηγόρο πολλά ήταν κτισμένα πριν από τον ενοριακό ναό. Δεν γνωρίζω αν και για τα Κουρούνια ισχύη το ίδιο, καθώς δεν διαθέτομε χρονολογίες, όμως δεν το αποκλείω.

Αραγε που να οφείλεται αυτό; Υπήρχαν παλαιοί οικισμοί εκεί που βρίσκονται κτισμένα τα αρχαιότερα από τα ξωκκλήσια; Κάποια ήταν παλαιά μοναστήρια ή μετόχια; 'Εχομε είδησι ότι Άγιος Αντώνιος ήταν μοναστήρι. Μήπως είναι ορθότερο να δεχτούμε την εξήγησι τού Αλεξάνδρου Παπαδιαμάντη για τα εξωκκλήσια τού δικού του νησιού, τής Σκιάθου, και να διαστείλωμε την ερμηνεία αυτή και για τα δικά μας; Ως γνωστόν, ο κορυφαίος αυτός διηγηματογράφος, βαθύτατα ορθόδοξος, είναι και άριστος γνώστης τών Ιερών Κανόνων και τής παραδόσεως. Γράφει, λοιπόν, στο διήγημά του "την Αγ-Αναστάσα":

"Η ευσεβής τάσις τού λαού, ζητούντος, δια τού πολλαπλασιασμού τών εξωκκλησίων ανά τα όρη και τας κοιλάδας, va παρηγορηθή δια τηv στέρησιv τώv τόσωv το πάλαι ιερών και βωμών του, λησμονούντος τούς παλαιούς θεούς του χάριν τών νέων αγίων του, κατίσχυσε τής αυστηροτέρας και δογματικωτέρας θεωρίας, καθ' ην σπηγορεύοντο εις τούς χριοτιανούς οι αγροτικοί ναοί. Ακριβέστεροι δε τινές ερμηνείς τού γράμματος, ιερομόναχοι και ασκητικοί άνδρες, ηρνούντο να λειτουργώσιv εις εξωκκλήσια. Αλλά το αίσθημα είναι ανώτερον τής θεωρίας και ο λαός δουλεύων, τυραννούμενος, πενόμεvος, αγροδίαιτος,  διασπειρόμεvος  κατά   κώμας   και   χωρία,   μη

έχων πόρους να κτίση μεγάλας και λαμπράς εκκλησίας, έκτισε   πολλάς   και   πενιχράς.   Ο   δε   Σωτήρ, συγκαταβατικώτερος τών επισήμων επί γης διερμηνευτών Του, "μνημονεύων τών επί γης διατριβών" καθώς είπεν ο άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος, ενθυμούμενος την πενιχράν προσφοράν τής χήρας, εδέχετο και τού πένητος λαού Του τον ευσεβή φόρον, καθώς εδέχθη εκείνης τα δύο λεπτά."

Στα Κουρούνια, λοιπόν, όπως όλοι γνωρίζομε, ο ενοριακός ναός είναι κτισμένος στη μνήμη τού Αγίου ενδόξου Αποστόλου κοι Ευαγγελιστού Ιωάννου τού Θεολόγου. Δεν επιτρέπεται να υπάρχη Κουρουνιώτης που να μη γνωρίζη έστω και στοιχειωδώς τον βίο τού αγίου, που είναι ο προστάτης τού χωριού. Εμείς θα τον υπενθυμίσωμε επί τροχάδην.

Είναι εκ τών πρώτων μαθητών τού Κυρίου, ο ηγαπημένος μαθητής, στον οποίον εμπιστεύθηκε την Παναγία Μητέρα Του, λίγο πριν πεθάνη πάνω στο Σταυρό. Δέχεται μαζί με τούς άλλους Αγίους Αποστόλους το χαρμόσυνο άγγελμα τής Αναστάσεως. Βλέπει τον Σωτήρα αναστημένο ν' αναλαμβάνεται στους ουρανούς. Μετά την Πεντηκοστή, οι άγιοι Απόστολοι αρχίζουν το έργο τους. Ο Αγιος Ιωάννης κηρύσσει το Ευαγγέλιο στην Μ. Ασία, κυρίως στην 'Εφεσο. Το 95 μ.Χ. βρίσκεται εξόριστος στην Πάτμο, κατά την περίοδο τών διωγμών επί αυτοκράτορος Δομιτιανού. Μετά το θάνατο τού τελευταίου επιστρέφει στην 'Εφεσο, τελευταίος εν ζωή από τούς Αγίους Αποστόλους, όπου συνεχίζει το αποστολικό έργο του, μέχρι την κοίμησί του σε βαθύτατο γήρας, στις αρχές τού 2ου αιώνος, επί αυτοκράτορος Τραϊανού πιθανώτατα. 'Οταν, την επομένη τής ταφής του, οι μαθηταί του επισκέφθηκαν τον τάφο του, δεν βρήκαν το σώμα του, παρά μόνο τα σανδάλια του. Το σώμα μετέστη στην Αιώνια Βασιλεία.


© Φιλοπρόοδος 'Ομιλος Κουρουνίων Χίου,    Κουρούνια, Χίος  -  Kourounia, Chios