Αυλόγυρος

(ΧΡΟΝΟΣ 7ος, ΤΕΥΧΟΣ 28, Φεβρουάριος - Μάρτιος - Απρίλιος 2002)

ΣΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΗΣ ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ'Ως αγαπητά τα σκηνώματά σου Κύριε

του Γιάννη Ν. Ζαννή

Η μνήμη του εορτάζεται την 26η Σεπτεμβρίου, ενώ στις 8 Μαίου εορτάζεται το θαυμαστό γεγονός τής αναδύσεως από τον τάφο του στην Έφεσο μιας λευκής αχνής σκόνης, γνωστής ως "μάνα", που ανέβλυζε πλήθος ιαμάτων για τούς πιστούς.

Είναι ο συγγραφέας τού 4ου Ευαγγελίου, τού κατά Ιωάννη, που είναι το κατ' εξοχήν θεολογικό Ευαγγέλιο, εξ ου και εκλήθη Θεολόγος από την Εκκλησία. Συνέγραψε επίσης τις τρεις Καθολικές Επιστολές, καθώς και την Αποκάλυψι, που είναι το τελευταίο βιβλίο τού κανόνος τής Καινής Διαθήκης.

Πότε κτίστηκε ο ναός στα Κουρούνια; Γιατί επέλεξαν να τον κτίσουν προς τιμήν τού συγκεκριμένου Αγίου; Οσα άκουσα ανήκουν στο χώρο τής προφορικής παραδόσεως και ίσως κάποια απ' αυτά να ανήκουν και στο χώρο τού θρύλου. Λέει, λοιπόν, ως προφορική παράδοσι, πως κάποτε στο σημερινό Φτενάδο, υπήρχε μοναστήρι αφιερωμένο στη μνήμη τού Αγίου. Και πως στο μοναστήρι αυτό υπήρχαν δεκατρείς μοναχοί ή μοναχές. Και γι' αυτό, συμπεραίνει η παράδοσι, ίσως αυθαίρετα, στο Φτενάδο πρέπει να κατοικούν 13 οικογένειες.

Προσωπικά στέκω με μεγάλο σεβασμό απένατι στην στοματική παράδοσι, που αναμεταδίδεται από πάππο προς πάππο. Την θεωρώ ισόκυρη με τα γραπτά μνημεία και πιστεύω ότι μπορεί κανείς να διακρίνη μέσα της το αληθινό κομμάτι που είναι το ουσιαστικότερο, από το θρύλο που ίσως παρεισφρύσει.

Εχω διαβάσει ότι υπήρχαν στη Χίο μετόχια τής Ιεράς Μονής τού Αγίου Ιωάννου τής εν Πάτμω. Δεν γνωρίζομε, φυσικά, αν υπάρχη κάποια σχέσι. Πάντως η προφορική παράδοσι διασώζει την πληροφορία, που οι ρίζες της χάνονται στην αχλύ τού χρόνου, ότι εκεί υπήρχε μοναστήρι αφιερωμένο στον Άγιο.

Οταν, σε μεταγενέστερη εποχή, οι κάτοικοι αποφάσισαν να φτειάξουν    την     ενοριακή     εκκλησία     τού     χωριού    τους,

εθεώρησαν καταλληλότερη θέση την προσκυνήστρια. Μετέφεραν, λοιπόν, εκεί τα οικοδομικά υλικά οι μάστορες, όμως, την άλλη μέρα, προς μεγάλη τους έκπληξι δεν τα βρήκαν στη θέση που τα είχαν αφήσει. Αόρατα χέρια τα είχαν μεταφέρει στο σημείο που είναι σήμερα κτισμένος ο ναός. Το γεγονός επαναλήφθηκε μια-δυο φορές ακόμη και τότε οι κάτοικοι κατάλαβαν πως το θέλημα τού Αγίου Αποστόλου ήταν ο προς τιμήν του ναός v' ανεγερθή στη σημερινή του θέσι. Εκεί, δηλαδή που υπήρχε -κατά την άγραφη παλαιά παράδοσι, πάντοτε- το μοναστήρι του. Και έτσι έγινε.

Το κτίσμα, βέβαια, δεν είχε πάντα τη σημερινή του μορφή. Σταδιακά έγιναν πολλές φορές εργασίες για την περαιτέρω διαμόρφωσι ή για τη συντήρησί του, που επίσης έχουν συνδεθεί με θαυμαστά γεγονότα.

Για χρονολογίες, ό,τι διαθέτουμε, είναι ήδη γνωστά από το φωτογραφικό λεύκωμα "Με τών ανθρώπων τις μνήμες", στην ενότητα "μνήμες και έργα ανθρώπων στο πέρασμα τού χρόνου". Παραπέμπω, λοιπόν, εκεί για λεπτομέρειες. Άλλωστε, και εγώ από 'κει αντλώ σημαντικό μέρος τών πληροφοριών που σας καταθέτω σ' αυτή τη στήλη.

Σε έγγραφο τού 1781 αναφέρεται η ύπαρξι τού ναού. Στη σφαγή τού 1822 λεηλατήθηκε χωρίς να πυρποληθή από τούς βαρβάρους. Η παράδοσι διασώζει οτι οι εικόνες τού τέμπλου φυγαδεύτηκαν στην Ύδρα και κατόπιν στ' Ανάπλι, για να μην πέσουν στα χέρια τών απίστων και τις βεβηλώσουν. Η μόνη από τις αρχαίες εκείνες εικόνες που διασώζεται έως σήμερα, είναι τού ίδιου τού Αγίου Ιωάννου τού Θεολόγου, η οποία το 1836 επανήλθε στο χωριό.

Στην εικόνα τού Αγίου διακρίνει κανείς δυο τρύπες από βλήματα στο κεφάλι και στο στήθος. Η προφορική παράδοσι σώζει και πάλι

Πίνακας επιλογής άρθρου

© Φιλοπρόοδος 'Ομιλος Κουρουνίων Χίου,    Κουρούνια, Χίος  -  Kourounia, Chios