Αυλόγυρος

(ΧΡΟΝΟΣ 7ος, ΤΕΥΧΟΣ 27, Νοέμβριος - Δεκέμβριος 2001 - Ιανουάριος 2002)

Αστραφτερά λαμπιόνια κι ασήμαντες πεντάρες 

του Πέτρου Ι. Μοσχούρη

Χιλιάδες πολύχρωμα λαμπιόνια υποδηλώνουν οτις μεγαλουπόλεις με τα ατέλειωτα παιχνιδίσματα τους, σε όλους του τόνους τη μεγάλη γιορτή της χριστιανοσύνης, τα Χριστούγεννα. Χριστουγεννιάτικα δέντρα στολίζουν σπίτια και μαγαζιά. Ο διάκοσμος κατακλύζει κάθε γωνιά. Οι άνθρωποι ανταλλάσσουν δώρα κι ευχές.

Κι έτσι, όπως η υπερκαταναλωτική μας διάθεση περισσεύει, μου 'ρθαν στο νου τα Χριστούγεννα στα χωριά μας. Τα Χριστούγεννα, έτσι όπως μου τα περιέγραψε στο τέλος της δεκαετίας του '60, την περίοδο των πρώτων γυμνασιακών μου χρόνων, η θεια Αφροδίτη, που ζούσε με την κόρη της, τη Μαρία του Γιάννη του Βουρνού, στην περιοχή του Μουσείου, τότε που η γειτονιά εκείνη φιλοξενούσε τους περισσότερους Κουρουνιώτες και Εγρηγοριανούς από κάθε άλλη περιοχή της Αθήνας.

Μέσα της δεκαετίας του 30. Καρδιά του χειμώνα. Χριστούγεννα, Αη Βασίλης, Φώτα. Τα Κουρούνια, όπως όλα τα χωριά της Αμανής, δεν έχουν ηλεκτρισμό, δεν έχουν οδική επικοινωνία με τη Βολισσό και την πόλη της Χίου, δεν έχουν ζαχαροπλαστεία με βουνά από εποχικά γλυκίσματα, ούτε βιτρίνες διακοσμημένες, για να υποδηλώνουν στους κατοίκους τον ερχομό των Χριστουγέννων.

«Μονάχα με την καμπάνα της εκκλησιάς καταλαβαίναμε πως ήταν Χριστούγεννα. Πηγαίναμε στην εκκλησιά πρωί-πρωί, όλο το σαραντάμερο. Εκούαμε το «Χριστός γεννιέται δοξάσατε.,.» κι ελέαμε «ήρταν και τα Χριστούγεννα»... Επέρναμε τ' αντίδερο ή κοινωνούσαμε, της Παναγιάς συνήθως, κι ύστερα ντουγρού για το χωράφι.»

«Την εποχή του Σαρανταμέρου είχαμε τις πιότερες δουλειές. Ελιές, σπορά, κλάδεμα, βουκολιό κι Άγιος ο Θεός. Τι θα πει ξεκούραση ούτε που ξέραμε. Φτώχεια βλέπεις... Φτώχεια και δυστυχία. Δεν είχαμε από πουθενά βοήθεια. Κι εμείς οι νοικοκυρές ένα λόγο παραπάνω. Μετά το χωράφι παιδιά, μαγείρεμα, πλύσιμο, νοικοκυριό...»

Η Αφροδίτη Κατσαρού

Η θεία Αφροδίτη την εποχή που μας έλεγε σαν παραμύθι τις ιστορίες των Χριστουγέννων

Χείμαρρος η θεια Αφροδίτη. Λιτή παραστατική, αφοπλιστική στην απλότητα της. Περιγράφει τις στιγμές, τις καταστάσεις λες κι είναι εκείνη η ώρα. Ψυχογραφεί, κρίνει και πολλές φορές επικρίνει πρόσωπα και πράγματα. Τόσο ζωντανά περιγράφει τις καταστάσεις που συχνά ... συνωμοτεί με τους ακροατές της.

«Τις μέρες των Χριστουγέννων, σαν ήμασταν παιδιά, μας ελέαν πως κατηβένουν οι καλικάτζαροι. Κάτι μικρά ανθρωπάκια με σουβλερά νύχια και κοφτερά δόντια, με κατακόκκινα μάτια σαν τη φωτιά, που κρύβγουνται τη μέρα στη «Πίσω Αμανή » και βγαίνουν τη νύχτα κι αλωνίζουν στο χωριό. Αλίμονο σ' όποιον συναντήσουν. Τρέμαμε στ' αλήθεια! Κανένα παιδί δεν τολμούσε να βγει μόνο του τη νύχτα. Μόνο μετά τα Φώτα ξεθαρρεύαμε. Γιατί με το που Άγιαζε ο παπάς με το βασιλικό τα σπίτια τ' αερικά, όπου φύγει-φύγει...»

«Να σας πω, μέχρι να ξεσκαλίσω τα φοβόμουνα, μα μετά ούτε που με 'νοιαζε. Ούτε και σεις να τα φοβάστε. Να κάμνετε το σταυρό σας και να παένετε όπου θέλετε κι ας είναι και νύχτα...»


© Φιλοπρόοδος 'Ομιλος Κουρουνίων Χίου,    Κουρούνια, Χίος  -  Kourounia, Chios